Kategoria: Zgłoszenie, pozwolenie, procedury

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem budowlanym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jak zalegalizować domek holenderski?

Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 2017-06-02

Od 8 lat mam na działce budowlanej postawiony domek holenderski oraz barakowóz. Jak mam zalegalizować ten stan rzeczy w świetle przepisów prawa budowlanego? Obiekty te służą do celów rekreacyjnych od maja do października, mają podłączone media.

Izabela Nowacka-Marzeion

»Wybrane opinie klientów

Dziękuję bardzo za profesjonalną poradę. Szybka i konkretna odpowiedź, to ważne w obliczu różnych kryzysów życiowych.
Irena
Szybka i fachowa odpowiedź, przystępny język. Bardzo ważne - to pisemna forma, która pozwala na spokojną analizę. Na pewno ponownie skorzystam.
Małgorzata
Tak właśnie zrobiłem. Odwołałem się do Sądu.
Sylwester
Pomoc uzyskana szybko i konkretnie. Napewno skorzystam z usług eporady jeśli oczywiście będzie taka konieczność.
Katarzyna
Jestem bardzo zadowolony z udzielonej mi odpowiedzi. W mojej sprawie skorzystałem już z wcześniejszych wizyt (na żywo), ale tak wyczerpującej informacji wyjaśniającej jaką otrzymałem na portalu ePorady24 nigdzie nie otrzymałem. Bardzo treściwie, same konkrety bez zbędnego skupiania się na drobnych detalach. 
Dariusz, 52 lata

Skoro domek już stoi, więc na tym etapie jest to już samowola budowlana. Postawił go Pan bez zgłoszenia, co więcej, już go Pan użytkuje – powołuję się w poradzie także na przepisy sprzed 8 lat dotyczące formalności.

W ocenie organów, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego należy przyjąć, że „domek holenderski” jako obiekt budowlany spełnia wymagania definicji obiektu tymczasowego, o którym mowa w art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem tymczasowym obiektem budowlanym jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Obiekt budowlany będący domkiem holenderskim zgodnie z przywołaną definicją jest obiektem tymczasowym, jako że nie jest trwale połączony z gruntem.

Przepisy Prawa budowlanego nie zawierają definicji domku holenderskiego. Domek holenderski to nic innego jak obiekt tymczasowy, zgodnie z treścią art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż stosownie do art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) obiektem budowlanym jest: budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi (lit. a), budowla stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (lit. b) oraz obiekt małej architektury (lit. c). Przy czym, jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 6 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 506/07 (dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl) – pojęcie „budowla” nie oznacza, że ma to być budynek wzniesiony od podstaw i trwale związany z gruntem, lecz jest to każdy inny obiekt wolnostojący, służący m.in. do sezonowego zamieszkiwania i użytkowany jako domek letniskowy.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Z kolei w myśl art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Należy przy tym zaznaczyć, iż tymczasowe obiekty budowlane nie stanowią odrębnej kategorii obiektów budowlanych, lecz mieszczą się jednocześnie w definicji obiektu budowlanego art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Zatem w rozumieniu powołanego wyżej przepisu – tymczasowym obiektem budowlanym może być zarówno budynek, budowla, jak i obiekt małej architektury (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 13 września 2005 r., sygn. akt II SA/Lu 359/05, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy również podnieść, iż brak trwałego połączenia z gruntem obiektu budowlanego sam przez się nie decyduje o tym, czy obiekt ten wymaga pozwolenia na budowę, zgłoszenia, bądź może być zwolniony z tych rygorów ustawy Prawo budowlane (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 sierpnia 2003 r., sygn. akt IV SA 2977/01, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z uwagi na to, iż ustawiona przyczepa kempingowa i domek, do których podłączono przyłącza energetyczne, wodociągowe i kanalizacyjne, powoduje, iż pełnią one funkcję mieszkalno-letniskową. W związku z powyższym, biorąc pod uwagę sposób użytkowania przyczepy i przystosowanie jej do zamieszkiwania letniskowego, jak i okres jej funkcjonowania na działce, należy stwierdzić, iż jest to obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane.

Stwierdzenie, czy dany obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. 2006 r. Nr 156 poz. 1118) wymaga odpowiedniej analizy przeprowadzonej na podstawie postępowania wyjaśniającego. Rozstrzygnięcia niekiedy wymaga więc, czy dany obiekt spełnia przesłanki zawarte w definicji tymczasowego obiektu budowlanego zgodnie z art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego.

Na gruncie obowiązujących przepisów prawa określony w pytaniu obiekt niepołączony trwale z gruntem nie jest budynkiem i należy go zakwalifikować do tymczasowych obiektów budowlanych .

Analiza art. 3 pkt 5 wskazuje, że istnieją dwie możliwości zakwalifikowania obiektu budowlanego jako tymczasowego, tj.:

1) jest to obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, tak jak: strzelnice, kioski uliczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne;

2) jest to taki obiekt budowlany, którego czas użytkowania jest krótszy od jego trwałości technicznej i jest przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki.

W pierwszym przypadku kwalifikacji obiektu jako tymczasowego obiektu budowlanego wskazane jest ustalenie, czy dany obiekt ma być użytkowany jako obiekt budowlany, czy jest nietrwale powiązany z gruntem, czy ma być użytkowany przez dłuższy, nieokreślony czas, czy jest wyposażony w instalacje, urządzenia grzewcze itp. (choć jest to warunek niekonieczny). Należy także ustalić, czy posiada przyłącza do zewnętrznych źródeł zasilania (warunek niekonieczny).

Obiekty takie jak przyczepy campingowe (bez kół) postawione np. na bloczkach gazobetonowych oraz innych materiałach budowlanych lub posadowione bezpośrednio na gruncie na działkach rolniczych można traktować jako obiekty tymczasowe budowlane, kwalifikując je jako barakowozy, obiekty kontenerowe, wymienione w art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, nawet jeśli nie są związane z gruntem, o ile posiadają instalacje przyłączone do zewnętrznych źródeł oraz nie są zarejestrowane jako pojazdy.

Obiekt budowlany trwale połączony z gruntem to taki obiekt, którego obciążenia przenoszone są na grunt (podłoże) przez konstrukcję techniczną tzn. fundamenty, w postaci ław fundamentowych, stop fundamentowych lub pali. Spodnia część takiej konstrukcji musi znajdować się poniżej poziomu terenu.

Oczywiście cecha trwałego połączenia z gruntem stanowi o uznaniu danego obiektu za ruchomość bądź też nieruchomość – na gruncie prawa cywilnego. Zgodnie z art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego – nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Pojęcie to ma także znaczenie na gruncie Prawa budowlanego. Tylko obiekt trwale związany z gruntem można uznać za budynek. Cecha ta ma także znaczenie dla zakwalifikowania obiektu jako tymczasowego (art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane; j.t. Dz. U. 2006 r. Nr 156, poz. 1118).

Kwestia charakteru prawnego przyczepy kempingowej (czy też jak powyżej domku holenderskiego) w świetle przepisów Prawa budowlanego była wielokrotnie przedmiotem orzecznictwa sądowoadministracyjnego, które jednoznacznie uznaje ustawione na gruncie przyczepy kempingowe, niespełniające w danej chwili swojej pierwotnej funkcji transportowo-komunikacyjnej, za obiekty budowlane (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 384/11, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zatem posadowienie przyczepy kempingowej wymagało stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem roboty budowlane, czyli w myśl art. 3 pkt 7 cytowanej ustawy: budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 powołanej ustawy.

Jednocześnie pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu (art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane).

W takich przypadkach budowa tymczasowych obiektów budowlanych wymagała jedynie zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy).

Zgodnie z art. 30 Prawa budowlanego:

„1. Zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3:

1) budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3, 5-19 i 20a-21.”

Taki budynek na zgłoszenie może stać przez 120 dni. Po tym terminie należy usunąć domek holenderski.

Zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia.

W tym wypadku domek i przyczepa już stoją, a przy kontroli może okazać się, że będzie to stanowiło problem z legalizacją samowoli, łącznie z koniecznością usunięcia budynku.

Aby był to dom – nie na 120 dni, to musi być stale związany z gruntem. Ten dom tego nie spełnia. Jako obiekt tymczasowy niezwiązany z gruntem mógł tam stać 120 dni.

Obiekt budowlany trwale połączony z gruntem to taki obiekt, którego obciążenia przenoszone są na grunt (podłoże) przez konstrukcję techniczną tzn. fundamenty, w postaci ław fundamentowych, stop fundamentowych lub pali. Spodnia część takiej konstrukcji musi znajdować się poniżej poziomu terenu.

Może Pan mieć na działce budynek – domek holenderski, o ile będzie trwale połączony z gruntem, i zgłoszony do PINB.

Zgłoszenia należało dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Jeśli plan zagospodarowania dopuszcza w ogóle taką zabudowę.

W tym wypadku, wobec braku zgłoszenia, PINB albo nakaże Panu usunięcie budynku, albo procedurę naprawczą, czyli nakaże złożenie odpowiednich dokumentów, w tym planu z projektem, zagospodarowania działki, oraz zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, ale także wymierzy opłatę legalizacyjną.

Opłata legalizacyjna to iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Stawka opłaty (s) wynosi 500 zł. W przypadku opłaty legalizacyjnej za samowole budowlaną stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. W przypadku domu wynosi ok. 50 tys. zł.

Ma Pan więc dwie możliwości – dokonać zgłoszenia budowy, z projektem i projektem zagospodarowania działki i liczyć, że PINB nie sprawdzi, czy coś tam stoi. Lub obecnie dokonać zgłoszenia postawienia przyczepy i domku holenderskiego jako tymczasowych obiektów – po 21 dniach zasadniczo – po upływie terminu na zgłoszenie sprzeciwu, będą tam poniekąd legalnie, a następnie składać zgłoszenie budowy, tj. połączenia ich trwale z gruntem, i wykonania robót, aby mogły być potraktowane jako budynki do celów mieszkaniowych czy rekreacyjnych.

Ewentualnie wdrożyć procedurę legalizacyjną, jeśli wysokość opłaty jest dla Pana do zaakceptowania.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem budowlanym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »