• Autor: Izabela Nowacka-Marzeion
Od roku jeżdżę na wózku inwalidzkim, ale jestem osobą czynną zawodowo. Problem sprawiają mi schody w naszym budynku (mieszkam na II piętrze). Mamy wspólnotę mieszkaniową, która nie chce sfinansować dostosowania klatki i podjazdu dla mojego wózka. Z PEFRON-u uzyskałam niewielkie środki na ten cel, ale to może 15% ceny potrzebnej na remont. Co mogę zrobić w tej sytuacji? Czy wspólnota nie ma obowiązku dostosowania budynku do potrzeb inwalidów?

Zgodnie z zapisami ustawy Prawo budowlane budynki wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając (…) niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich.
Przepisy nakładają obecnie na projektantów i deweloperów obowiązki takiego zaprojektowania budynku, aby można było go dostosować do potrzeb osób niepełnosprawnych – szerokie schody umożliwiające wykonanie podjazdu albo wyciągu. Obowiązek dostosowania budynków dotyczy głównie budynków użyteczności publicznej, i na to samorządy zwracają uwagę, tam najczęściej wykonane są udogodnienia.
Według Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, należy „zapewnić możliwość wykonania pochylni lub zainstalowania odpowiednich urządzeń technicznych, umożliwiających dostęp osobom niepełnosprawnym do mieszkań położonych na parterze” (§ 55 ust .1). Wymaga się jedynie zarezerwowania miejsca i przestrzeni na ewentualną pochylnię oraz instalację urządzenia.
Nie ma jednak żadnego przepisu, który nakładałby na wspólnotę obowiązek sfinansowania takiego udogodnienia.
Jak sama Pani napisała – ma Pani jakieś środki do PFRON-u. Proszę także zwrócić się do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie. Do starosty i prezydenta miasta.
Proszę nadto sprawdzić status wspólnoty, szczególnie regulamin funduszu remontowego – czy nie ma tam zapisu dotyczącego dostosowania budynku do osób niepełnosprawnych.
Zasadniczo bowiem środki z funduszu są przekazywane zgodnie z regulaminem. I tylko tak mogą być wydatkowane. Nie ma innego sposobu, aby zmusić wspólnotę do pokrycia kosztów wykonania udogodnień.
Pan Marek, 58-letni emerytowany strażak, porusza się na wózku po wypadku samochodowym. Jego blok z lat 70. nie posiada windy ani podjazdu, a schody do klatki są strome. Marek poprosił wspólnotę o pomoc w montażu windy schodowej, deklarując wkład finansowy z dofinansowania PFRON. Wspólnota jednak nie zgodziła się na użycie funduszu remontowego, argumentując, że z urządzenia skorzysta tylko jedna osoba.
Pani Agnieszka, samotna matka z niepełnosprawnym synem, zebrała środki z PCPR i lokalnej fundacji na budowę pochylni do klatki. Mimo to wspólnota nie wyraziła zgody na przebudowę schodów, powołując się na konieczność uzyskania zgody większości właścicieli. Gdy sprawa trafiła na zebranie, część mieszkańców sprzeciwiła się inwestycji z obawy o zmianę estetyki elewacji i potencjalne koszty utrzymania konstrukcji.
Pan Andrzej, informatyk po udarze, uzyskał dotację z PFRON i prywatnie pokrył połowę kosztów zainstalowania platformy dźwigowej w klatce. Wspólnota zgodziła się na to pod warunkiem, że urządzenie nie będzie finansowane z funduszu remontowego i zostanie przekazane wspólnocie dopiero po jego wyprowadzeniu się lub śmierci. Dzięki porozumieniu udało się znaleźć rozwiązanie korzystne dla obu stron.
Dostosowanie budynku do potrzeb osoby niepełnosprawnej to nie tylko kwestia empatii, ale również realnych barier prawnych i finansowych. Choć przepisy techniczne przewidują możliwość wprowadzenia udogodnień, nie nakładają na wspólnotę mieszkaniową obowiązku ich sfinansowania. W praktyce wszystko zależy od regulaminu funduszu remontowego i decyzji właścicieli lokali. Dlatego kluczowe znaczenie ma nie tylko pozyskanie dofinansowania z zewnętrznych źródeł, ale też rozmowa i próba znalezienia porozumienia z sąsiadami – bo to właśnie wspólna wola może otworzyć drogę do zmiany.
Potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie swojej nieruchomości, wspólnoty mieszkaniowej lub innych kwestii codziennego życia? Skorzystaj z naszej oferty porad prawnych online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Wystarczy opisać problem, a doświadczony prawnik przygotuje dla Ciebie rzetelną i zrozumiałą odpowiedź, wskazując możliwe rozwiązania oraz podstawy prawne. Pomagamy skutecznie i dyskretnie – jesteśmy tu, aby Cię wesprzeć.
1. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Izabela Nowacka-Marzeion
Magister prawa, absolwentka Wydziału Prawa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Doświadczenie zdobyła w ogólnopolskiej sieci kancelarii prawniczych, po czym podjęła samodzielną praktykę. Specjalizuje się w prawie cywilnym, rodzinnym, pracy oraz ubezpieczeń społecznych. Posiada bogate doświadczenie w procedurach administracyjnych, prawem budowlanym oraz postępowaniach cywilnych. Prywatnie interesuje się sukcesją i planowaniem spadkowym oraz zabezpieczeniem firm.
Zapytaj prawnika