Ogrodzenie przy drodze gminnej lub powiatowej

Czy ogrodzenie 1,5 m wymaga zgłoszenia?

Aktualnie sama budowa ogrodzenia o wysokości 1,5 m co do zasady nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Zgłoszenia wymaga budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Oznacza to, że dawny obowiązek zgłaszania każdego ogrodzenia od strony drogi publicznej nie powinien być już traktowany jako aktualna zasada.

Nie oznacza to jednak pełnej dowolności. Ogrodzenie musi być zgodne z przepisami techniczno-budowlanymi, ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przepisami o drogach publicznych oraz nie może powodować zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu.

Przy ogrodzeniu od strony drogi gminnej lub powiatowej warto ustalić w urzędzie gminy i u zarządcy drogi, gdzie przebiega granica pasa drogowego. Granica ewidencyjna działki prywatnej nie zawsze wystarcza do bezpiecznej oceny, zwłaszcza gdy w terenie istnieje rów, pobocze, skarpa, chodnik albo planowana jest rozbudowa drogi.

Zobacz również: ogrodzenie działki rolnej i formalności przy studni

Odległość ogrodzenia od drogi gminnej i powiatowej

W ustawie o drogach publicznych funkcjonują minimalne odległości obiektów budowlanych od zewnętrznej krawędzi jezdni. Dla dróg, o których mowa w pytaniu, wynoszą one co najmniej:

• przy drodze gminnej: 6 m w terenie zabudowy i 15 m poza terenem zabudowy;
• przy drodze powiatowej: 8 m w terenie zabudowy i 20 m poza terenem zabudowy.

Podstawą jest art. 43 ustawy o drogach publicznych. Jeżeli obiekt miałby zostać usytuowany bliżej drogi, w szczególnie uzasadnionych przypadkach możliwe jest uzyskanie zgody zarządcy drogi przed rozpoczęciem robót lub przed dokonaniem wymaganych formalności budowlanych.

W praktyce najwięcej wątpliwości dotyczy tego, czy konkretne ogrodzenie należy w danym przypadku traktować jak obiekt objęty tymi odległościami. Ogrodzenie działki zabudowanej bywa kwalifikowane jako urządzenie budowlane związane z budynkiem. Z kolei przy działce niezabudowanej organy mogą przyjmować bardziej rygorystyczne podejście i badać odległości przewidziane dla obiektów budowlanych.

Dlatego przy działce niezabudowanej, długiej działce przylegającej do dwóch dróg albo przy ogrodzeniu blisko jezdni najlepiej uzyskać stanowisko zarządcy drogi. Pozwala to ograniczyć ryzyko późniejszego zarzutu naruszenia pasa drogowego, widoczności lub rezerwy pod rozbudowę drogi.

Za teren zabudowy na potrzeby przepisów drogowych przyjmuje się teren oceniany według właściwych przepisów i oznaczeń, a w orzecznictwie wskazywano na powiązanie z obszarem oznaczonym odpowiednimi znakami drogowymi. Takie stanowisko wyrażono m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 1999 r., sygn. akt II SA 1617/98.

Pas drogowy a ogrodzenie na granicy działki

Najważniejsza praktyczna zasada brzmi: ogrodzenie nie powinno wejść w pas drogowy. Pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym znajduje się droga oraz urządzenia związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu.

W pasie drogowym obowiązują ograniczenia. Co do zasady nie wolno lokalizować obiektów i urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogą lub ruchem drogowym, jeżeli brak jest właściwej zgody i podstawy prawnej. Dotyczy to także sytuacji, w której ogrodzenie miałoby zająć pobocze, rów, skarpę, chodnik albo fragment gruntu przewidziany pod drogę.

Nie należy więc opierać się wyłącznie na tym, że ogrodzenie ma stać „po mojej stronie”. Przed rozpoczęciem prac warto sprawdzić mapę ewidencyjną, przebieg granicy pasa drogowego, ewentualny projekt rozbudowy drogi oraz zapisy miejscowego planu.

Zobacz również: pas drogowy na działce prywatnej i uregulowanie stanu prawnego

Ogrodzenie a bezpieczeństwo i przepisy techniczne

Ogrodzenie nie może stwarzać zagrożenia dla ludzi i zwierząt. Przepisy techniczno-budowlane ograniczają m.in. stosowanie ostrych zakończeń, drutu kolczastego, tłuczonego szkła i podobnych elementów na wysokości poniżej 1,8 m.

Bramy i furtki powinny otwierać się do wewnątrz działki, a nie na zewnątrz w stronę drogi, chodnika lub pasa drogowego. Trzeba też zachować widoczność przy zjeździe z posesji. Nawet ogrodzenie niewymagające zgłoszenia może zostać zakwestionowane, jeżeli pogarsza bezpieczeństwo ruchu drogowego.

Znaczenie mogą mieć także lokalne uchwały krajobrazowe, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego albo decyzja o warunkach zabudowy. Mogą one określać dopuszczalną wysokość, rodzaj materiału, a czasem sposób sytuowania ogrodzeń od strony przestrzeni publicznej.

Zobacz również: budowa ogrodzenia wzdłuż drogi gminnej

Czy można przedzielić działkę ogrodzeniem?

Wewnętrzne przedzielenie działki ogrodzeniem o wysokości 1,5 m co do zasady nie wymaga zgłoszenia ani pozwolenia, o ile ogrodzenie nie przekracza 2,20 m i nie narusza innych przepisów. Dotyczy to jednak zwykłego ogrodzenia wewnątrz nieruchomości, a nie formalnego podziału geodezyjnego działki.

Jeżeli celem jest tylko fizyczne oddzielenie części działki, zwykle wystarczy zachować zasady bezpieczeństwa, dostęp do poszczególnych części nieruchomości oraz zgodność z planem miejscowym. Jeżeli jednak chodzi o prawny podział nieruchomości na odrębne działki ewidencyjne, konieczna jest odrębna procedura administracyjna prowadzona według przepisów o gospodarce nieruchomościami.

Przedzielenie działki nie eliminuje problemu ogrodzenia od strony drogi. Jeżeli po podziale albo po wykonaniu ogrodzenia wewnętrznego dana część nadal graniczy z drogą gminną lub powiatową, dla odcinka od strony tej drogi trzeba nadal uwzględnić pas drogowy, widoczność, plan miejscowy i ewentualne stanowisko zarządcy drogi.

Co warto sprawdzić przed budową ogrodzenia?

Przed rozpoczęciem prac warto przejść przez krótką listę kontrolną:

• czy planowana wysokość ogrodzenia nie przekracza 2,20 m;
• gdzie przebiega granica działki i granica pasa drogowego;
• czy miejscowy plan lub uchwała krajobrazowa przewidują szczególne wymagania dla ogrodzeń;
• czy ogrodzenie nie ograniczy widoczności przy zjeździe, skrzyżowaniu lub zakręcie;
• czy brama i furtka będą otwierały się do wewnątrz działki;
• czy przy działce niezabudowanej zarządca drogi nie wymaga zachowania odległości wynikających z art. 43 ustawy o drogach publicznych.

Jeżeli wszystkie te warunki są spełnione, ogrodzenie 1,5 m zazwyczaj można wykonać bez zgłoszenia. W razie sporu najistotniejsze będą dokumenty: mapa, wypis i wyrys z planu, stanowisko zarządcy drogi oraz ewentualna korespondencja z urzędem.

FAQ

Czy ogrodzenie 1,5 m od strony drogi trzeba zgłaszać?

Co do zasady nie. Zgłoszenia wymaga budowa ogrodzenia o wysokości powyżej 2,20 m. Trzeba jednak sprawdzić przepisy drogowe, pas drogowy, miejscowy plan i bezpieczeństwo ruchu.

Czy mogę postawić ogrodzenie w granicy działki przy drodze?

Można to rozważać tylko wtedy, gdy granica działki nie narusza pasa drogowego, ogrodzenie nie ograniczy widoczności i nie sprzeciwia się temu plan miejscowy ani stanowisko zarządcy drogi. Przy drogach publicznych warto to potwierdzić przed rozpoczęciem prac.

Czy odległości 6 m, 8 m, 15 m i 20 m zawsze dotyczą ogrodzenia?

Nie zawsze jest to oceniane jednolicie. Są to odległości przewidziane w ustawie o drogach publicznych dla obiektów budowlanych przy drogach. Przy ogrodzeniach, zwłaszcza na działkach niezabudowanych, organy mogą badać te odległości, dlatego bezpieczne jest uzyskanie stanowiska zarządcy drogi.

Czy podział działki ogrodzeniem zmienia obowiązki wobec drogi?

Nie. Fizyczne przedzielenie działki płotem nie powoduje, że odcinki graniczące z drogą przestają podlegać ograniczeniom wynikającym z przepisów drogowych, planu miejscowego i zasad bezpieczeństwa.

Czy ogrodzenie może mieć ostre zakończenia?

Ostre zakończenia, drut kolczasty, tłuczone szkło i podobne elementy nie powinny być umieszczane na wysokości poniżej 1,8 m. Ogrodzenie nie może stwarzać zagrożenia dla ludzi i zwierząt.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, t.j. Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
2. Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, t.j. Dz.U. 1985 nr 14 poz. 60
3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, t.j. Dz.U. 2022 poz. 1225
4. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 1999 r., sygn. akt II SA 1617/98
5. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1781/07
6. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 187/11

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.