Kategoria: Inne

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem budowlanym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Działka budowlana bez dostępu do drogi publicznej

Katarzyna Bereda • Opublikowane: 2019-05-22

Mam działkę budowlaną bez dostępu do drogi publicznej. Chcę uzyskać pozwolenie na budowę. Dojeżdżam (jak i wszyscy sąsiedzi od kilkudziesięciu lat) do drogi publicznej gminną drogą wewnętrzną, nie posiadając do niej tytułu prawnego. Tylko część szerokości drogi leży na działkach gminnych, pozostała część przebiega po działkach prywatnych. Mam zgodę osób prywatnych na przejazd po ich działkach. Z tego, co się dowiedziałem, muszę wystąpić o ustanowienie odpłatnej służebności na części ulicy przebiegającej po działkach gminnych. Czy to prawda, że muszę wystąpić o odpłatną służebność gruntową?

Katarzyna Bereda

»Wybrane opinie klientów

Dziękuję bardzo za profesjonalną poradę. Szybka i konkretna odpowiedź, to ważne w obliczu różnych kryzysów życiowych.
Irena
Szybka i fachowa odpowiedź, przystępny język. Bardzo ważne - to pisemna forma, która pozwala na spokojną analizę. Na pewno ponownie skorzystam.
Małgorzata
Tak właśnie zrobiłem. Odwołałem się do Sądu.
Sylwester
Pomoc uzyskana szybko i konkretnie. Napewno skorzystam z usług eporady jeśli oczywiście będzie taka konieczność.
Katarzyna
Jestem bardzo zadowolony z udzielonej mi odpowiedzi. W mojej sprawie skorzystałem już z wcześniejszych wizyt (na żywo), ale tak wyczerpującej informacji wyjaśniającej jaką otrzymałem na portalu ePorady24 nigdzie nie otrzymałem. Bardzo treściwie, same konkrety bez zbędnego skupiania się na drobnych detalach. 
Dariusz, 52 lata

Zgodnie z treścią art. 145 Kodeksu cywilnego (dalej K.c.):

„§ 1. Jeżeli nieruchomość nie ma odpowiedniego dostępu do drogi publicznej lub do należących do tej nieruchomości budynków gospodarskich, właściciel może żądać od właścicieli gruntów sąsiednich ustanowienia za wynagrodzeniem potrzebnej służebności drogowej (droga konieczna).

§ 2. Przeprowadzenie drogi koniecznej nastąpi z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości niemającej dostępu do drogi publicznej oraz z najmniejszym obciążeniem gruntów, przez które droga ma prowadzić. Jeżeli potrzeba ustanowienia drogi jest następstwem sprzedaży gruntu lub innej czynności prawnej, a między interesowanymi nie dojdzie do porozumienia, sąd zarządzi, o ile to jest możliwe, przeprowadzenie drogi przez grunty, które były przedmiotem tej czynności prawnej.

§ 3. Przeprowadzenie drogi koniecznej powinno uwzględniać interes społeczno-gospodarczy.”

Każda nieruchomość (gruntowa, budynkowa, lokalowa) powinna mieć zapewniony dostęp do drogi publicznej. Wynika to z konieczności dojścia (dojazdu) do własnej nieruchomości (por. W. Kocon, Droga, s. 7). Za A. Kubasem i J.S. Piątowskim można określać nieruchomość pozbawioną wystarczającego dostępu do drogi publicznej jako nieruchomość izolowaną (zob. J.S. Piątowski, w: System PrCyw, t. II, s. 130). Ustawodawca stara się zapobiegać powstaniu nowych nieruchomości gruntowych pozbawionych dostępu do drogi publicznej poprzez regulację art. 93 ust. 3 GospNierU, którego naruszenie zagrożone jest sankcją nieważności czynności prawnej zbycia nieruchomości. Znaczenie ma też art. 212 § 1 zd. 2 K.c., który upoważnia sąd do ustanowienia potrzebnych służebności w przypadku podziału nieruchomości w postępowaniu o zniesienie współwłasności i innych postępowaniach działowych (zob. też Gniewek, Komentarz, 2001, art. 145, s. 107, Nb 6-8).

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Fizyczne cechy drogi dojazdowej powinny odpowiadać przeznaczeniu nieruchomości. Problem pojawia się zwłaszcza wtedy, gdy oprócz funkcji mieszkalnej, nieruchomość władnąca zaczyna pełnić inne funkcje, np. w związku z rozpoczęciem na jej obszarze działalności gospodarczej. Okoliczność, że właściciel nieruchomości władnącej rozpoczął taką działalność nie powinna jednak obciążać właścicieli gruntów sąsiednich, zwłaszcza biorąc pod uwagę przeznaczenie danego obszaru np. na cele mieszkalne (zob. post. SN z 21.3.2003 r., II CKN 1256/00, Legalis). Jak trafnie przyjął SN w post. z 7.11.2012 r. (IV CSK 423/12, Legalis) oceniając odpowiedniość dostępu należy badać prawidłowość użytkowania gruntu, tj. zgodnie z przeznaczeniem. Sąd wskazał zatem, że „użytkowanie nieruchomości jest prawidłowe, gdy odpowiada jej charakterowi (właściwości gleby, wielkości), jej otoczeniu i gdy sposób użytkowania jej jest racjonalny. Przy ocenie prawidłowego sposobu użytkowania nieruchomości chodzi nie tylko o dotychczasowe użytkowanie, lecz także o to, czy w ogóle określone używanie nieruchomości pozwala uznać za konieczne posiadanie dostępu do drogi publicznej”.

Ponadto, roszczenie o ustanowienie służebności drogi koniecznej nie przysługuje, jeśli ma ona służyć jedynie „dla wygody” właściciela nieruchomości władnącej (zob. np. post. SN z 21.6.2011 r., I CSK 646/10, Legalis; post. SN z 17.3.2011 r., IV CSK 313/10, Legalis; post. SN z 13.1.1999 r., III CKN 103/98, Legalis, w którym wykluczono ustanowienie służebności drogi koniecznej poprzez poszerzenie drogi w celu umożliwienia parkowania i zawracania pojazdów klientów właściciela nieruchomości władnącej, prowadzącego zakład wulkanizacyjny). Ułatwienie, polepszenie, usprawnienie dostępu może nastąpić jedynie za zgodą właściciela nieruchomości obciążonej, oczywiście o ile istniejący dostęp jest odpowiedni wg kryteriów art. 145 § 2-3 K.c. Sąd dokonuje oceny gdzie kończy się odpowiedni dostęp, a zaczyna „wygoda” wnioskodawcy. Jeśli dostęp do drogi publicznej jest, ale droga jest okrężna, nawet tak, że podważa opłacalność korzystania z niej, to należy odrzucić dopuszczalność ustanowienia drogi koniecznej (odmiennie jednak W. Kocon, Droga, s. 32).

Mając powyższe na uwadze wskazuję, iż jeżeli została wyodrębniona pewna droga i służy ona do dojazdu przez kilkadziesiąt lat, to formalnie nie ma konieczności ustanowienia służebności.

Jak Pan widzi powyżej, służebność nie może być egzekwowana dla wygody, ale żeby ułatwić dostęp do nieruchomości. Z przedstawionego przez Pana stanu faktycznego wynika, iż ma Pan dostęp do drogi publicznej przez drogę dojazdową, a więc przesłanki powyższej regulacji nie zostały spełnione.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem budowlanym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »