• Data: 2025-08-19 • Autor: Izabela Nowacka-Marzeion
Zastanawiam się nad kupnem nieukończonego domu od komornika. Chciałbym wiedzieć, jak wznowić budowę. Czy komornik powinien posiadać dziennik budowy? Jak dowiedzieć się, kto był kierownikiem budowy? Na co jeszcze powinienem zwrócić uwagę, decydują się na zakup takiej nieruchomości, aby nie narobić sobie kłopotów?

Niestety, nie jestem w stanie odpowiedzieć Panu na pytanie, czy komornik posiada jakieś dokumenty z inwestycji i jakie. Nie jest prawnie wymagane posiadanie przez komornika dziennika budowy. Może je posiadać, albo nie. Koniecznie proszę go o to zapytać. Natomiast interesujące Pana informacje mogą znaleźć się w opinii biegłego – w operacie szacunkowym – wycenie. Przepis art. 947 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.) zawiera listę niezbędnych elementów protokołu opisu i oszacowania, stanowiąc, że protokół ten wymienia:
1) oznaczenie nieruchomości, jej granice, a w miarę możności jej obszar oraz oznaczenie księgi wieczystej lub zbioru dokumentów;
2) budowle i inne urządzenia ze wskazaniem ich przeznaczenia gospodarczego oraz przynależności nieruchomości, jak również zapasy objęte zajęciem;
3) stwierdzone prawa i obciążenia;
4) umowy ubezpieczenia;
5) osoby, w których posiadaniu znajduje się nieruchomość, jej przynależności i pożytki;
6) sposób korzystania z nieruchomości przez dłużnika;
7) oszacowanie z podaniem jego podstaw;
8) zgłoszone prawa do nieruchomości;
9) inne szczegóły istotne dla oznaczenia lub oszacowania nieruchomości.
Szczegółowe przepisy zawiera także rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 1968 roku w sprawie czynności komorników. Przytoczyć można m.in. § 132 rozporządzenia, który stanowi, że opis nieruchomości powinien w przejrzysty sposób określać nieruchomość oraz jej rodzaj i stan przez wymienienie wszystkich danych, o których mowa w art. 947 § 1 K.p.c., a ponadto przez wskazanie sposobu dojazdu do nieruchomości od drogi publicznej.
Ponadto z § 133 rozporządzenia wynika, że w razie gdy dane zawarte w wyciągach z księgi wieczystej lub z ewidencji gruntów i budynków, a dotyczące obszaru lub sposobu użytkowania nieruchomości, nie odpowiadają stanowi rzeczywistemu, należy w opisie podać stan rzeczywisty i zaznaczyć, na czym polega niezgodność z danymi ujawnionymi w księdze wieczystej lub w ewidencji gruntów i budynków. O stwierdzonej niezgodności komornik zawiadomi niezwłocznie organ prowadzący księgę wieczystą lub ewidencję gruntów i budynków. Ponadto w myśl § 134 – jeżeli na nieruchomości znajdują się budynki lub inne urządzenia, opis powinien zawierać dokładne wskazanie ich roku budowy, stanu, przeznaczenia, rodzaju konstrukcji i materiału budowlanego, ilości kondygnacji, sposobu użytkowania, jak również sposobu i jakości wykonania i wyposażenia oraz zaopatrzenia w instalacje i urządzenia.
Zatem może w tych dokumentach odnajdzie Pan te dane. Jednak w temacie wznowienia budowy, wiele zależy od tego, czy pozwolenie na budowę nie utraciło ważności z powodu wstrzymania robót na okres dłuższy niż 3 lata (ad 1.) czy utraciło ważność (ad 2.).
Ad. 1. Ustawa – Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. przewiduje możliwość przeniesienia na inny podmiot ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z ogólną zasadą prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć i prowadzić jedynie na podstawie ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę (lub braku sprzeciwu w przypadku zgłoszenia). Roboty związane z budową przez inną osobę niż wskazana w takiej decyzji – Pana, jako nowego właściciela działki, będą traktowane jako samowola budowlana. Nie ma przy tym znaczenia, że prace będą realizowane zgodnie z projektem zatwierdzonym tą decyzją.
Zgodnie z art. 40 ust. 1 Prawa budowlanego organ, który wydał decyzję udzielającą pozwolenia na budowę, jest zobowiązany – za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana – do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie (pod rygorem odpowiedzialności karnej) o posiadaniu prawa do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane. Jeśli więc nabyłby Pan działkę w drodze licytacji, to stary inwestor musiałby wyrazić zgodę na przeniesienie pozwolenia na budowę. Dopóki pozwolenie nie wygaśnie, nie otrzyma Pan swojego pozwolenia. Jednak dokumenty znajdujące się w PINB stanowią akta sprawy administracyjnej i może Pan prosić o dostęp do nich. Jest to informacja publiczna.
Ad. 2. Stosownie do treści art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego – decyzja o pozwoleniu na budową wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.
Kwestie wznowienia ponownie robót reguluje art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego i stanowi, że rozpoczęcie albo wznowienie budowy może nastąpić po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art. 28 ust. 1. Decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje się również w przypadku zakończenia robót budowlanych.
Zatem konieczna będzie inwentaryzacja robót wykonanych, sporządzenie projektu i wszelkiej dokumentacji od nowa – jak na początku procesu inwestycyjnego. I kontynuowanie inwestycji po uzyskaniu stosownego pozwolenia od PINB.
Na co powinien Pan zwrócić uwagę? Tych elementów jest wiele, przedstawiam je Panu w poniższym wyliczeniu:
Wyobraźmy sobie sytuację, w której pan Marek kupił na licytacji komorniczej niedokończony dom. Po transakcji szybko odkrył, że w starostwie wciąż widnieje pozwolenie na budowę, ale poprzedni właściciel nie chciał wyrazić zgody na jego przeniesienie. Ostatecznie Marek musiał przejść całą procedurę od nowa, ponosząc dodatkowe koszty projektu i opłat urzędowych, choć dom wyglądał na „prawie gotowy”.
Inny przypadek dotyczył pani Anny, która zainwestowała w połowę wybudowany dom w atrakcyjnej lokalizacji. Po zakupie okazało się, że budynek postawiono zbyt blisko granicy działki sąsiada. Chociaż konstrukcja była solidna i nowoczesna, przepisy wymusiły postępowanie naprawcze w nadzorze budowlanym. Anna straciła czas i pieniądze, bo konieczne było wprowadzenie zmian w projekcie i częściowa przebudowa.
Z kolei pan Tomasz kupił budynek, w którym prace wstrzymano kilka lat wcześniej. Nie sprawdził jednak wcześniej dostępności mediów i dopiero po zakupie dowiedział się, że przyłączenie kanalizacji i gazu będzie możliwe dopiero za dwa lata, gdy gmina zakończy rozbudowę sieci. W efekcie musiał odłożyć plany wprowadzenia się, a koszty kredytu i utrzymania nieruchomości rosły, zanim mógł cokolwiek realnie zrobić z domem.
Kupno niedokończonego domu od komornika może być okazją, ale wiąże się też z poważnym ryzykiem. Kluczowe jest sprawdzenie stanu prawnego nieruchomości, dokumentacji budowlanej oraz tego, czy pozwolenie na budowę jest wciąż ważne. Brak zgody poprzedniego inwestora lub nieprawidłowości w projekcie mogą oznaczać konieczność rozpoczynania procedur od początku. Zanim zdecydujemy się na licytację, warto dokładnie zweryfikować wszystkie aspekty w starostwie, PINB i księdze wieczystej – tylko wtedy unikniemy problemów, które mogą zamienić okazję w kosztowną pułapkę.
Jeśli rozważasz zakup nieruchomości od komornika i chcesz uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek, skorzystaj z profesjonalnej porady prawnej online. Przeanalizujemy dokumenty, sprawdzimy stan prawny nieruchomości, pozwolenia budowlane i wskażemy, na co zwrócić szczególną uwagę przed podjęciem decyzji. Dzięki temu zyskasz pewność, że inwestycja będzie bezpieczna i świadoma. Skontaktuj się z nami, a otrzymasz szybką i rzetelną odpowiedź dostosowaną do Twojej sytuacji.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
3. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Izabela Nowacka-Marzeion
Magister prawa, absolwentka Wydziału Prawa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Doświadczenie zdobyła w ogólnopolskiej sieci kancelarii prawniczych, po czym podjęła samodzielną praktykę. Specjalizuje się w prawie cywilnym, rodzinnym, pracy oraz ubezpieczeń społecznych. Posiada bogate doświadczenie w procedurach administracyjnych, prawem budowlanym oraz postępowaniach cywilnych. Prywatnie interesuje się sukcesją i planowaniem spadkowym oraz zabezpieczeniem firm.
Zapytaj prawnika